ललितपुर, जेठ १९ – काठमाडौं
उपत्यकाको ऐतिहासिक र सांस्कृतिक महत्व बोकेको भोटो जात्रा यस वर्ष पनि जावलाखेलमा परम्परागत विधिअनुसार भव्य रूपमा सम्पन्न भयो। रथयात्राको अन्तिम दिन मनाइने यो जात्रामा रथमा विराजमान रातो मच्छिन्द्रनाथको अगाडि चार दिशाबाट गहना जडित भोटो (प्वाक्लो) देखाइयो।
यस वर्षको जात्रामा राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेल, प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओली, मन्त्रीहरू, सांसदहरू, ललितपुर महानगरपालिकाका प्रमुख चिरिबाबु महर्जन, प्रमुख जिल्ला अधिकारी रमेश ढकाल लगायत उच्च पदस्थ अधिकारीहरूको उपस्थिति रहेको थियो। राष्ट्रपति पौडेलले मच्छिन्द्रनाथलाई पूजा अर्पण गरी प्रसाद ग्रहण गर्नुका साथै ललितपुरकी जीवित देवी कुमारीबाट टीका र प्रसाद प्राप्त गरे।
भोटो जात्राको परम्परा अनुसार, गुठी संस्थान ललितपुरका प्रतिनिधिहरूले रथमा चढी चारै दिशाबाट भोटो देखाए। यो परम्परा करिब १६०० वर्ष पुरानो मानिन्छ, जसमा नागराज कर्कोटकले एक किसानलाई उपहारस्वरूप दिएको भोटो हराएपछि त्यसको वास्तविक मालिक को हो भन्ने विवाद समाधान नभएपछि हरेक वर्ष सार्वजनिक रूपमा देखाउने चलन बसालिएको हो।
रथयात्रा वैशाख शुक्ल प्रतिपदाबाट सुरु भई गाबहाल, मंगलबजार, सुन्धारा, लगनखेल, इटिटोल हुँदै जावलाखेलमा पुगेर भोटो देखाइने परम्परा रहेको छ। भोटो जात्रापछि मच्छिन्द्रनाथलाई सानो खटमा राखी बुंगमतीमा लगिएपछि जात्रा सम्पन्न हुन्छ।
यस वर्षको भोटो जात्रामा हजारौं भक्तजनको सहभागिता रहेको थियो। सरकारले उपत्यकाका तीनै जिल्लामा सार्वजनिक बिदा घोषणा गरेको थियो। जात्राको अवसरमा जावलाखेल क्षेत्र उत्सवमय बनेको थियो।
भोटो जात्रा नेपाली सांस्कृतिक सम्पदाको गौरवशाली प्रतीक हो, जसले धार्मिक, सांस्कृतिक र सामाजिक एकताको सन्देश दिन्छ। यो परम्पराको निरन्तरताले हाम्रो मौलिक पहिचानलाई संरक्षण गर्दै आएको छ।