काठमाण्डौ । म्याग्दीको अन्नपूर्ण गाउँपालिका हुँदै बग्ने कालीगण्डकी नदीमा पहिलोपटक जलविद्युत् आयोजना निर्माण सुरु भएको छ। हाइड्रो सपोर्ट कम्पनीले ६६.३ मेगावाट क्षमताको मध्य कालीगण्डकी जलविद्युत् आयोजनाको निर्माण थालेको हो।
सुरुङ निर्माण: सिभिल ठेकेदार रसुवा-मल्टी जेभीले अन्नपूर्ण गाउँपालिका-२, नागढुंगामा ४,३१९ मिटर लामो सुरुङ खन्न सुरु गरिसकेको छ। सुरुङ निर्माणका लागि अत्याधुनिक उपकरणहरू प्रयोगमा ल्याइएको छ। बाँधतर्फबाट पनि छिट्टै सुरुङ खन्ने तयारी छ।
बाँध र विद्युत् गृह: अन्नपूर्ण गाउँपालिका-३, सुकेबगरमा १२ मिटर अग्लो र ३५ मिटर लामो बाँध निर्माण गरिनेछ। यहाँबाट ल्याइएको पानी १५१ मिटर उचाइबाट नौनीबगरमा बन्ने भूमिगत विद्युत् गृहमा खसालेर बिजुली उत्पादन गरिनेछ।
प्रसारण र लागत: उत्पादित बिजुली नौनीबगरदेखि ७ किलोमिटर टाढा दानामा रहेको २२० केभी क्षमताको सबस्टेसनमार्फत राष्ट्रिय प्रसारण लाइनमा जोडिनेछ। आयोजनाको कुल लागत १२ अर्ब ९३ करोड रुपैयाँ अनुमान गरिएको छ। यसमध्ये ७५% रकम वाणिज्य बैंकहरूले र बाँकी २५% प्रवर्द्धक तथा सेयर लगानीकर्तामार्फत जुटाइनेछ।
लक्ष्य र आम्दानी: आयोजना आगामी तीन वर्षभित्र सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखिएको छ। नेपाल विद्युत् प्राधिकरणसँग भएको सम्झौताअनुसार हिउँदयाममा प्रति युनिट ८ रुपैयाँ ४० पैसा र वर्षायाममा ४ रुपैयाँ ८० पैसामा बिजुली खरिद गरिनेछ। यसबाट वार्षिक २ अर्ब ४२ करोड रुपैयाँभन्दा बढी आम्दानी हुने अनुमान छ।
अन्य दुई आयोजना पनि निर्माणको तयारीमा
मध्य कालीगण्डकीसँगै सोही नदी बेसिनमा अन्य दुई ठूला जलविद्युत् आयोजना पनि निर्माणको तयारीमा छन्। अन्नपूर्ण गाउँपालिकाका अध्यक्ष भरतकुमार पुनका अनुसार ६५ मेगावाटको माथिल्लो कालीगण्डकी र १८० मेगावाटको कालीगण्डकी गर्ज आयोजनाले पनि अनुमति लिइसकेका छन्। यसले कालीगण्डकी नदीको जलस्रोत उपयोगमा नयाँ ढोका खोल्ने विश्वास लिईएको छ।
